Den Haag,
05
december
2013

Speech Jeroen Jansen tijdens Dag van het Ethisch Beleggen 2013

Samenvatting

Onderstaand vindt u de speech van Jeroen Jansen, directeur van de ASN Bank, tijdens de opening van de Dag van het Ethisch Beleggen 2013. 

Goedemiddag dames en heren,

Namens mijn collega´s van de ASN Bank heet ik u van harte welkom bij de 13e Dag van het Ethisch Beleggen. 

Dat u met zovelen, ruim 1000 mensen, op een vrije zaterdag naar een bijeenkomst van de ASN Bank gaat, is  voor ons heel bijzonder. Meestal als er zoveel mensen tegelijk naar een bank gaan betekent dat niet veel goeds. Vandaag wel. U komt uw geld niet halen, maar – althans dat hopen wij - juist inspiratie, dialoog en vertrouwen voor de toekomst.

Vorig jaar tijdens de Dag van het Ethisch Beleggen sprak mevrouw Van Zanten mij aan en zei: ik heb een fantastische middag gehad met veel aandacht voor economie en klimaat. Maar ik had gehoopt dat de Dag van het Ethisch Beleggen ook nog over beleggen zou gaan. Ik heb haar toen beloofd dat we dat zouden doen. En die belofte maken wij vandaag waar.  Daar is ook een hele goede reden voor. Want het ASN Duurzaam Aandelenfonds bestaat nu exact 20 jaar.

Ik neem u mee terug naar het jaar 1993. In dat jaar gebeurde veel. Eén gebeurtenis pak ik er uit. Tsjecho-Slowakije werd in dat jaar vreedzaam opgedeeld in 2 landen: Tsjechië en Slowakije. De bekende schrijver Vaclav Havel werd de eerste president van Tsjechië.

Een gebeurtenis die misschien nog herinneringen bij u oproept. Het was de roerige periode na de val van de muur. Een periode van hoop en geloof in een nieuw begin en vrijheid voor veel mensen. Het was ook de periode dat het Rijnlandse model langzaamaan plaats maakte voor het Angelsaksische model. En dat betekende: meer markt, minder regels van maatschappij en overheid.

Er is sindsdien veel bereikt en ook veel goeds tot stand gebracht. Maar het was ook de aankondiging van een periode  waarin de onbegrensde mogelijkheden van een liberale samenleving en economie steeds vaker een geloofsartikel werden. Een geloof dat de markt altijd het beste en goedkoopste middel is om een probleem op te lossen. Bedrijven moesten naar de beurs, met als gevolg dat kortetermijndenken en maximale aandeelhouderswaarde belangrijker werden dan de continuïteit en de toegevoegde maatschappelijke waarde van een onderneming. Dat is geen waardeoordeel, maar een constatering. Het was de start van een periode waarin je met het begrip ethiek steeds minder uit de voeten kon.

Toch liet de samenleving het gebeuren. Waarom? Misschien wel omdat individuele en collectieve vermogens een grote groei doormaakten. Onze materiële welvaart nam enorm toe. Cijfers, voorspellingen, koersen. Alles was uit te rekenen. Kon je iets niet uitrekenen, dan bestond het eigenlijk niet. De beurskoers was een te begrijpen cijfer. Mensenrechten bij toeleveranciers waren slechts idealen. Immateriële waarden verloren steeds meer hun invloed.

Dames en heren, tegen deze achtergrond startte de ASN Bank tegen de stroom in het allereerste ethische of duurzame aandelenbeleggingsfonds van Nederland aan de beurs: het ASN Aandelenfonds.  Met dit fonds wilde de bank haar missie verder invullen: het verduurzamen van de samenleving. De ethische uitgangspunten van de bank, kregen een specifieke uitwerking in dit fonds. Door bedrijven juist ook op niet-financiële criteria te beoordelen. Door een relatie te leggen tussen kapitaal en mensenrechten en milieu. Het fonds richtte zich op het verbinden van maatschappij, menselijke waardigheid en financieel rendement. Begrippen die destijds volgens criticasters niet verenigbaar leken.

Daarmee paste de oprichting van dit fonds in de geschiedenis van onze bank. De ASN Bank is in 1960 opgericht. De bank is een middel om idealen te realiseren. Geld als middel en niet als doel. Groei en winst als resultaat en niet als drijfveer. Optimisme en samenwerking in plaats van cynisme en competitie.

Sinds onze start streven wij naar een rechtvaardige, duurzame samenleving. Een samenleving waarin mensen vrij zijn hun eigen keuzes te maken. Zonder dat dit ten koste gaat van anderen.

De komst van het allereerste beursgenoteerde duurzame beleggingsfonds in 1993, dames en heren, betekende voor de bank een belangrijke stap. Een stap die tot de dag van vandaag doorwerkt.

Om bedrijven te kunnen beoordelen op hun duurzame prestaties, moesten we namelijk criteria gaan opstellen. Hoe gingen zij om met mensenrechten, klimaat en biodiversiteit. Hadden ze dat in beleid vastgelegd. En hoe konden we dit beleid beïnvloeden. Uiteindelijk kwam er criteria op onderwerpen als wapens, kinderarbeid, duurzame energie, biodiversiteit, eerlijke handel, goed bestuur en nog veel meer.

Deze criteria staan volledig ten dienste van de belofte aan onze klanten om hun geld te vrijwaren van verdienen aan vernietigingswapens en kinderarbeid. Dat vraagt een enorme inspanning. Evenzo om geld juist wel te laten werken in duurzame energie, eerlijke handel, wonen, onderwijs en zorg.

Het stelt ons in staat een beeld te vormen van de toekomst en daar naar te handelen. Onze gezamenlijke toekomst. Daarin hebben wij niet het grote morele gelijk aan onze kant, maar doen een oprechte poging het goede te doen. Wij doen dat in het besef dat de ASN Bank niet bestaat bij gebrek aan banken, maar uitsluitend bij gratie van uw vertrouwen.

Dames en heren, met de komst van het ASN Aandelenfonds ging de ASN Bank niet alleen duurzaam bankieren, maar ook duurzaam beleggen. Maar wat is dat nu eigenlijk? Het gaat wat ons betreft niet alleen over windenergie in de polder. Het gaat ook over DSM dat uitgaat van het recht op vakbondsvrijheid en anti-discriminatie erkent zoals dat is neergelegd in internationale verdragen. Duurzaam beleggen gaat niet alleen over microkredieten maar ook over Puma dat als een van de eerste bedrijven ter wereld in een milieuverlies- en winstrekening heeft gepubliceerd.

Maar duurzaam beleggen gaat vooral om het besef dat de mens uiteindelijk centraal staat. Want het klimaat kan prima zonder ons. Andersom geldt dat niet. Een gezond klimaat maakt de mens wel gelukkiger. Duurzaam beleggen gaat over het opnieuw verbinden van mensen en de mens met zijn omgeving. Het gaat over u en uw toekomst.

Dat de mens centraal staat bij duurzaamheid vindt zijn oorsprong in de definitie die de VN voor dit begrip heeft opgesteld. Onder voorzitterschap van de toenmalige Noorse premier Gro Harlem Brundtland, bracht de VN-het rapport Our Common Future uit. Daarin zette de commissie de definitie van duurzaamheid helder neer: duurzame ontwikkeling is de ontwikkeling die aansluit op de behoeften van het heden, zonder het vermogen van toekomstige generaties om in hun eigen behoeften te voorzien, in gevaar te brengen.

Dames en heren, 50 jaar ASN Bank en 20 jaar ASN Aandelenfonds is voor mij een geschiedenis van optimisme. Het optimisme dat juist ook ondernemers een grote bijdrage kunnen leveren aan een mooiere wereld. Het optimisme dat er veel mensen zijn die wel mogelijkheden zien hun geld te laten werken aan een toekomst die de moeite waard is.

Duurzaam ondernemen is niet langer een hobby voor een clubje idealisten, het is doorgedrongen tot in alle haarvaten van onze samenleving. Drijvende kracht daarachter bent u. Mensen willen een menswaardige samenleving waarin gedeelde waarden er weer toe doen. Waarin bezit niet meer het grootste goed is, maar wat ons onderling verbind en verder helpt. Het gaat over samenwerken in plaats van tegenwerken. Het gaat over het kan wel in plaats van het kan niet. Duurzaam beleggen gaat over het evenwicht tussen het nu en de toekomst.

Ik noemde in het begin van mijn verhaal de eerste president van Tsjechiè, Vaclav Havel. Hij verwoordde het als volgt: “zonder gemeenschappelijk gedeelde en wijd verankerde morele waarden en verplichtingen zullen noch de wet, noch democratisch bestuur, noch zelfs de markteconomie goed functioneren.”

Ik wens u heel plezier en inspiratie toe vandaag en ben vereerd met uw komst.

Dank u wel.

Contactpersoon
photo:Ruud  Stevens
Ruud Stevens
Adviseur externe communicatie
070-3569353
/
06-10963432
Deel deze release
Deel op: Twitter
Deel op: Facebook
Deel op: LinkedIn
Laatste nieuws